ҚАЗЫҒҰРТТА КӘМЕЛЕТКЕ ТОЛМАҒАНДАРДЫ ҚОРҒАУҒА БАҒЫТТАЛҒАН КЕШЕНДІ ПРОФИЛАКТИКАЛЫҚ ЖҰМЫСТАР ЖҮРГІЗІЛДІ

Бұл бағыттағы кешенді шаралар құқық қорғау органдары мен әлеуметтік, білім беру және денсаулық сақтау салаларының бірлескен әрекеті арқылы жүзеге асырылуда. Аталған бастама прокуратураның 2026 жылғы 16 ақпандағы №3 өкімі негізінде құрылымдалған жұмысшы топтың нақты іс-қимылына арқау болып, өңірдегі балалар қауіпсіздігін күшейтуге бағытталған маңызды қадам ретінде бағаланып отыр.

Жұмысшы топтың құрылуы мәселенің тек бір сала шеңберінде шешілмейтінін, керісінше кешенді тәсілді қажет ететінін көрсетті. Топ құрамына білім беру саласының мамандары, денсаулық сақтау өкілдері, полиция қызметкерлері және әлеуметтік қолдау орталығының психологтары енгізілді. Атап айтқанда, Қазығұрт ауданы білім бөлімінің бас маманы Ә.Егізек, аудандық орталық аурухананың ана мен бала денсаулығын қорғау жөніндегі орынбасары А.Мусралиева, Қазығұрт аудандық полиция бөлімінің ювеналды полиция тобының инспекторы, полиция майоры Т.Нұрбеков, сондай-ақ «Отбасын қолдау орталығы» КММ психологы А.Балабек бірігіп жұмыс жүргізді. Мұндай көпсалалы құрам балаларды қорғау ісінде әрбір бағыттың өзара байланысын күшейтіп, нәтижелі жұмыс істеуге мүмкіндік береді.

Жұмысшы топтың алғашқы практикалық қадамдарының бірі ретінде Жаңабазар ауылдық округіне қарасты Жылыбұлақ, Тілектес және Жаңаталап жалпы орта мектептерінде 7–10 сынып оқушыларына арналған түсіндіру кездесулері ұйымдастырылды. Бұл кездесулердің басты мақсаты – жасөспірімдердің құқықтық сауаттылығын арттыру, олардың өз құқықтарын білуіне жағдай жасау және қоғамда кездесуі мүмкін қауіптердің алдын алу болды. Сонымен қатар білім алудың маңыздылығы, тәртіп пен жауапкершілік ұғымдары кеңінен түсіндіріліп, оқушыларға өмірлік маңызды бағыт-бағдар берілді.

Іс-шара барысында кәмелетке толмағандардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғау мәселесі ерекше назарға алынды. Мамандар жасөспірімдерге кез келген құқық бұзушылықтың салдары ауыр болатынын, ал заңды білу мен оны сақтау әр азаматтың негізгі міндеті екенін түсіндірді. Сонымен қатар құқық бұзушылықтың алдын алу тек құқық қорғау органдарының ғана емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті екені атап өтілді.

Кездесулерде ерте жүктіліктің алдын алу мәселесі кеңінен талқыланды. Мамандар жасөспірім шақтағы жүктіліктің ана мен бала денсаулығына тигізетін теріс әсерлерін ғылыми тұрғыда түсіндірді. Атап айтқанда, анемия, ағзаның әлсіреуі, босану кезіндегі асқынулар, психологиялық күйзеліс және әлеуметтік бейімделу қиындықтары сияқты факторлар нақты мысалдармен баяндалды. Сонымен қатар ерте жүктілік жасөспірімнің білім алу мүмкіндігін шектеп, оның болашақ кәсіби дамуына айтарлықтай кедергі келтіретіні де айтылды.

Жасөспірімдердің жеке қауіпсіздігі де назардан тыс қалмады. Кездесу барысында жыныстық қол сұғушылықтан қорғану жолдары, қауіпті жағдайларды тану және дұрыс әрекет ету алгоритмдері түсіндірілді. Мамандар әрбір оқушы өз қауіпсіздігіне жауапкершілікпен қарап, күмән тудыратын жағдайларда дереу сенімді ересектерге немесе тиісті органдарға жүгінуі қажет екенін атап өтті. Бұл бағыттағы түсіндіру жұмыстары балалардың өзін-өзі қорғау дағдыларын қалыптастыруға бағытталды.

Психолог маман тарапынан жасөспірімдерге өмірлік маңызды дағдыларды дамыту, жауапты шешім қабылдау мәдениетін қалыптастыру және өзін-өзі құрметтеу қағидалары жөнінде кеңестер берілді. Эмоционалдық тұрақтылықтың маңызы, күйзеліс жағдайларын жеңу жолдары және дұрыс орта таңдаудың рөлі жан-жақты түсіндірілді. Мұндай психологиялық қолдау балалардың ішкі сенімділігін арттырып, олардың әлеуметтік ортада дұрыс бейімделуіне ықпал етеді.

Медицина саласының өкілі репродуктивті денсаулықты сақтау, жеке гигиена талаптарын орындау және уақытылы медициналық кеңес алудың маңыздылығын атап өтті. Жасөспірім кезеңіндегі денсаулықтың болашақ өмір сапасына тікелей әсер ететіні түсіндіріліп, алдын алу медицинасының рөлі айқын көрсетілді.

Кездесу барысында оқушыларға сенім телефондары мен көмек көрсету мекемелеріне жүгіну тәртібі де кеңінен таныстырылды. Бұл ақпарат жасөспірімдерге қиын жағдай туындаған кезде қайда және қалай көмек алуға болатынын нақты білуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар оқушылар тарапынан қойылған сұрақтарға мамандар толық әрі ашық жауап беріп, олардың құқықтық және әлеуметтік сауаттылығын арттыруға үлес қосты.

Қазығұрт ауданында жүргізілген бұл кешенді профилактикалық жұмыстар кәмелетке толмағандардың құқықтарын қорғауға, олардың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге және салауатты өмір салтын қалыптастыруға бағытталған маңызды қадам болып табылады. Ведомствоаралық өзара іс-қимылдың күшеюі балалардың жан-жақты дамуына қолайлы орта қалыптастыруға және қоғамдағы әлеуметтік тұрақтылықты нығайтуға негіз болары сөзсіз.