ЖЕРГІЛІКТІ КӘСІПКЕРЛІКТІ ДАМЫТУ – САУРАННЫҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ ӘЛЕУЕТІН АРТТЫРУДЫҢ ЖОЛЫ
Қазіргі әлемдік экономикада өңірлердің бәсекеге қабілеттілігі табиғи ресурстардың көлемімен ғана емес, жергілікті кәсіпкерліктің даму деңгейімен де бағаланады.
Кәсіпкерлік қаншалықты белсенді болса, өңір экономикасы да соншалықты орнықты дамиды. Жаңа өндірістер іске қосылып, қызмет көрсету саласы кеңейеді, халық жұмыспен қамтылады және жергілікті бюджет кірісі ұлғаяды. Сондықтан Қазақстанда шағын және орта кәсіпкерлікті қолдау мемлекеттік саясаттың маңызды бағыттарының бірі ретінде жүзеге асырылып келеді. Бұл саясаттың негізгі мақсаты – азаматтардың іскерлік бастамаларын қолдап, өңірлердің экономикалық әлеуетін күшейту. Осы бағыттағы жұмыстар Сауран ауданында да жүйелі түрде жүргізіліп, кәсіпкерлікті дамыту ауданның әлеуметтік-экономикалық дамуының басты тетіктерінің біріне айналып отыр.
Сауран ауданы өзінің табиғи ерекшеліктері, ауыл шаруашылығы саласындағы мүмкіндіктері, тарихи-туристік әлеуеті және Түркістан қаласына жақын орналасуы арқылы кәсіпкерлікті дамытуға қолайлы өңірлердің бірі болып саналады. Соңғы жылдары аудан экономикасын әртараптандыруға бағытталған жобалардың жүзеге асырылуы, мемлекеттік қолдау бағдарламаларының тиімділігі және жеке сектордың белсенділігі жаңа кәсіпкерлік бастамалардың көбеюіне жол ашты. Бұл үрдіс аудан экономикасының сапалы өсіміне негіз қалыптастырып келеді.
Жергілікті кәсіпкерліктің дамуы ең алдымен халықтың экономикалық белсенділігін арттырады. Бұрын тек жалдамалы жұмыспен шектелген көптеген азаматтар бүгінде жеке ісін ашып, өз кәсібін жүргізуге бет бұруда. Бұл ауылдық жерлерде табыс көздерінің көбеюіне, тұрғындардың қаржылық тұрақтылығының нығаюына және жаңа жұмыс орындарының ашылуына мүмкіндік береді. Әрбір жаңа кәсіпкер – аудан экономикасына қосылған жаңа инвестиция, жаңа қызмет немесе жаңа өндіріс.
Мемлекеттік қолдау бағдарламалары кәсіпкерлікті дамытудың маңызды қозғаушы күшіне айналып отыр. Жеңілдетілген несиелер, гранттық қаржыландыру, пайыздық мөлшерлемелерді субсидиялау, мемлекеттік кепілдік беру тетіктері және кәсіпкерлерге көрсетілетін консультациялық қызметтер көптеген азаматтарға өз бизнесін бастауға мүмкіндік беруде. Сауран ауданында бұл құралдардың тиімді пайдаланылуы жаңа кәсіпкерлік субъектілерінің қалыптасуына және жұмыс істеп тұрған бизнестің кеңеюіне оң ықпал етуде.
Кәсіпкерлікті дамытуда білім мен тәжірибенің маңызы ерекше. Осыған байланысты кәсіпкерлерге бизнес-жоспар әзірлеу, қаржылық жоспарлау, маркетинг, салық заңнамасы және цифрлық технологияларды пайдалану бойынша оқыту жұмыстары жүргізілуде. Мұндай шаралар кәсіпкерлердің басқару қабілетін арттырып, олардың нарықтағы өзгерістерге тез бейімделуіне мүмкіндік береді. Білікті кәсіпкер ғана тұрақты дамуға қол жеткізіп, өндіріс көлемін ұлғайта алады.
Сауран ауданында ауыл шаруашылығы кәсіпкерліктің негізгі бағыттарының бірі болып қала береді. Егіншілік, мал шаруашылығы, бау-бақша өсіру, жылыжай шаруашылығы және ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу салаларында жаңа жобалар жүзеге асырылуда. Бұл бағыттар жергілікті шикізатты тиімді пайдалануға, өнімнің қосылған құнын арттыруға және ішкі нарықты сапалы азық-түлікпен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Өңдеу өнеркәсібінің дамуы жергілікті кәсіпкерліктің жаңа кезеңге көтерілуіне ықпал етуде. Егер бұрын ауыл шаруашылығы өнімдерінің басым бөлігі шикізат ретінде сатылса, бүгінде оларды өңдеп, дайын өнім шығару мүмкіндіктері кеңейіп келеді. Бұл өндірістің табыстылығын арттырып қана қоймай, жаңа жұмыс орындарын ашуға және ауданның өндірістік әлеуетін нығайтуға негіз болады.
Қызмет көрсету саласы да жергілікті кәсіпкерліктің маңызды құрамдас бөлігіне айналды. Сауда, қоғамдық тамақтану, көлік, тұрмыстық қызмет көрсету, білім беру, туризм және басқа да бағыттарда жұмыс істейтін кәсіпкерлер халықтың күнделікті қажеттіліктерін қамтамасыз етіп қана қоймай, аудан экономикасындағы қызмет көрсету үлесінің артуына ықпал етуде. Бұл экономиканың теңгерімді дамуына мүмкіндік береді.
Соңғы жылдары цифрлық технологияларды пайдалану кәсіпкерлік мәдениетінің ажырамас бөлігіне айналды. Электрондық сауда, онлайн төлем жүйелері, әлеуметтік желілердегі жарнама және цифрлық қызметтер жергілікті кәсіпкерлердің тұтынушылармен байланысын жеңілдетті. Сауран ауданындағы кәсіпкерлер де цифрлық мүмкіндіктерді пайдаланып, өнімдерін ауданнан тыс өңірлерге ұсынуға және жаңа өткізу нарықтарын игеруге бет бұруда.
